analyse

Welke vrouw helpt Joe Biden aan sleutels van Witte Huis?

Joe Biden met Elizabeth Warren en Kamala Harris (rechts), twee van de potentiële running mates van Biden. ©REUTERS

Zeker een vrouw, vermoedelijk met een minderheidsachtergrond en bij voorkeur progressiever, een pak jonger en afkomstig uit een swingstaat. Wie kiest Democratisch presidentskandidaat Joe Biden volgende week als zijn running mate?

Na de Amerikaanse verkiezingen van 3 november wil Republikein Donald Trump gewoon ‘four more years’ doorgaan met zijn rechterhand Mike Pence. Wie de running mate wordt van de Democratische kandidaat Joe Biden, is al maanden het onderwerp van gehypete mediaspeculatie, strategische interne peilingen en een uitvoerige screening van ruim tien potentiële toekomstige vicepresidenten om te zien of ze geen lijken in de kast hebben zitten (zie hieronder). Deze week voerde Biden geheime gesprekken met de namen op zijn shortlist, volgende week zou hij zijn keuze bekendmaken.

Een running mate wordt doorgaans gekozen als aanvulling op de presidentskandidaat. Met andere woorden, hij of zij moet zijn wat die niet is.

Een running mate wordt doorgaans gekozen als aanvulling op de presidentskandidaat. Met andere woorden, hij of zij moet zijn wat die niet is. Zo werd de aartsconservatieve Pence gekoppeld aan Trump om diepgelovige kiezers de niet bepaald stichtelijke levenswandel van de New Yorkse vastgoedmagnaat te helpen vergeven.

In deze #MeToo-tijden liet Biden - een blanke, bejaarde man en centrist - weten sowieso een vrouw te kiezen. Dat gebeurde nog maar twee keer eerder, telkens zonder succes: Geraldine Ferraro flankeerde in 1984 de Democraat Walter Mondale, Sarah Palin in 2008 de Republikein John McCain.

Unicum

Sinds de dood van George Floyd het raciale debat in de Verenigde Staten naar het kookpunt bracht, eist de Black Lives Matter-beweging dat Biden een zwarte vrouw kiest. Of een latina, of iemand met Aziatische roots. Dat zou een unicum zijn. De steeds vocalere progressieve vleugel van de Democraten pleit dan weer voor een adept van socialist Bernie Sanders, Bidens langst overgebleven uitdager tijdens de voorverkiezingen.

Trumps twijfelachtige aanpak van de rassenrellen en de coronacrisis - 160.000 doden al - en de economische malaise die daarop volgde, hebben Biden een dubbelcijferige voorsprong bezorgd in de polls. Maar de opkomst wordt straks cruciaal, en de Democraat gaat er beter niet te snel van uit dat de drie meest activistische stromingen in zijn partij komen opdagen.

Wat de keuze voor de bijrol van running mate nu zo belangwekkend maakt, is Bidens leeftijd. Meer dan ooit moet ze een valabele opvolger zijn.

Geruchten over zijn losse handjes doen sommige vrouwen afhaken. Veel Afro-Amerikanen vragen zich af of de gewezen vicepresident van Barack Obama hun lot wezenlijk kan veranderen. En linkse, veelal jonge Sanders-fans wantrouwen zijn gematigd discours. Bidens running mate kan die twijfels deels wegnemen.

Maar wat de keuze voor de kandidaat-vicepresident, doorgaans een bescheiden achtergrondrol, deze keer zo belangwekkend maakt, is Bidens leeftijd. Als hij verkozen wordt, zal hij bij zijn inauguratie 78 jaar zijn, veruit de oudste president in de Amerikaanse geschiedenis.

Ziekte loert om de hoek en een tweede termijn na 2024 - Biden is dan 82 - lijkt uitgesloten. Zijn running mate moet meer dan ooit een valabele opvolger zijn. Bonuspunten zijn er voor wie uit een cruciale swingstaat komt, zoals Florida of de Rust Belt-staten Michigan en Wisconsin, waar Trump in 2016 de historische ‘blauwe muur’, de kleur van de Democraten, doorbrak.

Bestaat ze, die perfecte vrouw? Zelfs in de Amerikaanse politiek luidt het antwoord: nee. Maar de voorbije maanden golden wel twee topfavorieten: Kamala Harris en Elizabeth Warren. Beiden zijn prominente senatrices, die hun nationale bekendheid nog boosten als presidentskandidate.

Een succes waren hun campagnes niet. Harris’ verleden als strenge openbare aanklager en minister van Justitie in Californië valt slecht bij Black Lives Matter. Bovendien viel ze Biden keihard aan tijdens de debatten. Warren daarentegen dreigt als icoon van de linkse kerk gematigde kiezers af te schrikken en is ook al 71.

Lange lijst

De jongste weken doken de namen van Susan Rice en Karen Bass op. Rice is een ervaren topdiplomate, die met Biden acht jaar diende onder Obama als VN-ambassadrice en nationaal veiligheidsadviseur. Campagne voeren deed ze echter nooit.

Bestaat ze, de perfecte vrouw? Zelfs in de Amerikaanse politiek luidt het antwoord: nee.

Vooral Bass wordt erg gehypet. Gewezen activiste in de achterstandsbuurten van Los Angeles, jarenlange parlementaire ervaring, uitgesproken progressief en toch een consensusbouwer. Maar als nationaal weinig bekende politica komen nu pas de details van haar levensverhaal naar boven. Vooral haar flirts met de communistische heilstaat van Fidel Castro zijn in de VS uiterst discutabel.

Een typisch patriottisch resumé heeft Tammy Duckworth dan weer wel, als helikopterpilote die beide benen verloor tijdens de Irakoorlog. Mogelijk juridisch probleem: ze is in Thailand geboren.

En zo gaat de lijst outsiders nog even door. Van een ex-politiechef uit Orlando, over de gouverneurs van Michigan en New Mexico tot een populistische senatrice uit Wisconsin en de burgemeester van Atlanta. Alle partijfacties lobbyen voor hun favoriet. En veel kandidates lobbyen voor hun eigen zaak, is het niet als running mate dan wel als toekomstig minister. Wie het ook wordt, in het medisch, economisch en politiek zieke land wacht haar een immense taak als ze samen met Biden Trump en Pence uit het Witte Huis kan kegelen.

Zeker tien vrouwen zijn gescreend als mogelijke running mate

Kamala Harris (55), Senator uit Californië

Pro Als prominent senatrice beschikt Harris, de dochter van een Jamaicaanse economieprofessor en Indiase kankeronderzoekster, over aanzienlijke bestuurservaring en bekendheid. Appelleert aan zowel gematigde als liberale kiezers. Relatief jong. Sterke fondsenwerver.

Contra Viel als presidentskandidate Biden keihard aan. Voerde als openbaar aanklager en minister van Justitie in Californië een streng beleid, waardoor ze volgens Black Lives Matter mee verantwoordelijk is voor het politiegeweld tegen zwarten. Uit een veilige Democratische staat.

Elizabeth Warren (71), Senator uit Massachusetts

Pro Geniet de grootste naamsbekendheid van alle kandidates. Geldt als een icoon van progressief Amerika, wil meer gelijkheid, beter onderwijs en de gezondheidszorg financieren door hogere taksen voor rijken en bedrijven. Als gewezen hoogleraar recht inhoudelijk erg sterk.

Contra Amper jonger dan Biden. Blank in tijden van Black Lives Matter, al pakt ze graag uit met haar (verre) Native American-roots. Daardoor mikpunt van kritiek van indianenstammen en van spot door Trump. Ook een makkelijke schietschijf om Democraten weg te zetten als radicaal links.

Karen Bass (66), Californisch Congreslid

Pro Stevige ervaring in het Huis van Afgevaardigden, waar ze de zwarte fractie voorzit. Loodste als voorzitster van het deelstaatparlement Californië door zware budgettaire problemen. Sterk progressief profiel, pakte als buurtwerkster armoede, drugsverslaving en politiegeweld aan.

Contra Nationaal weinig bekend. Flirtte jarenlang met het Cuba van Fidel Castro, wat slecht valt bij de grote latinogemeenschap in de cruciale swingstaat Florida en waardoor Trump haar kan viseren als radicaal links. Uit een veilige Democratische staat.

Susan Rice (55), ex-ambassadeur bij VN

Pro Staat dicht bij Biden, met wie ze acht jaar deel uitmaakte van de regering van president Barack Obama. Eerst als ambassadeur bij de Verenigde Naties, later als nationaal veiligheidsadviseur.

Contra Ondanks die enorme internationale bestuurservaring nationaal niet echt bekend. Voerde nog nooit campagne voor een politiek ambt. Was medearchitecte van alles wat Trump afkeurt aan Obama’s buitenlandbeleid: de nucleaire deal met Iran, het klimaatakkoord van Parijs, de weifelende interventies in het Midden-Oosten. Vertegenwoordigt geen specifieke deelstaat.

Tammy Duckworth (52), Senator uit Illinois

Pro Behoorlijk wat ervaring als senatrice en gewezen afgevaardigde en onderminister van
Veteranenzaken. Patriottisch levensverhaal: verloor beide benen als helikopterpilote tijdens de Irakoorlog en kreeg een Purple Heart, een hoge militaire onderscheiding. Relatief jong.

Contra Nationaal weinig bekend. Blinkt niet echt uit in brandende verkiezingsthema’s, zoals economie, gezondheidzorg en politiehervorming. Werd als dochter van een Amerikaanse vader en Thaise moeder geboren in Bangkok, wat juristen doet twijfelen of ze wel vicepresident mag zijn.

Val Demings (63), Congreslid uit Florida

Pro Lid van het Huis van Afgevaardigden voor een district in de cruciale swingstaat Florida. Werkte jarenlang als agente en korpschef in Orlando, wat haar tot een gezaghebbende stem maakt in de discussie over de hervorming van de ordehandhaving na de dood van George Floyd door politiegeweld.

Contra De Black Lives Matter-beweging verwijt Demings dat ze als politiecommissaris
verantwoordelijk was voor het geweld tegen zwarten. Ze heeft nog maar drie jaar politieke ervaring en is weinig, bekend, zelfs in haar thuisstaat.

Gretchen Whitmer (48)

Gouverneur van de swingstaat Michigan, waar ze met een strenge lockdown een zware corona-uitbraak bedwong.

Keisha Lance Bottoms (50)

Burgemeester van Atlanta in het conservatieve Georgia, geroemd voor haar aanpak van corona en rassenrellen.

Michelle Lujan Grisham (60)

Gouverneur van de grensstaat New Mexico, waar ze sinds vorig jaar een uitgesproken progressief beleid voert. Latina.

Tammy Baldwin (58)

Links-populistische senator uit de cruciale staat Wisconsin. Zou de eerste openlijk homoseksuele running mate zijn.

Lees verder

Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud