sabato

Binnenkijken in een modernistische doorkijkwoning uit de jaren 50

Philip Johnson ontwierp twee individuele gebouwen, die 90 graden ten opzichte van elkaar werden geplaatst. De twee zijn door een glazen passerelle met elkaar verbonden. ©Mark Seelen

'We waren helemaal niet van plan iets te kopen, want we wilden zelf een huis ontwerpen', zeggen Craig Bassam en Scott Fellows, de oprichters van de Amerikaanse designstudio BassamFellows. Maar toen stootten ze op het Hodgson House, een modernistische parel met veel glas uit de jaren 50 van de Amerikaanse architect Philip Johnson.

De Indian Summers kunnen overweldigend zijn in New Canaan, Connecticut, een uurtje rijden ten noorden van New York. De natuur tovert hier een ongekende kleurenpracht en schoonheid bij elkaar. Na elk zuchtje wind dwarrelen links en rechts rode, gele en groene bladeren rond, in allerlei kleurschakeringen.

Craig Bassam en Scott Fellows van de Amerikaanse designstudio BassamFellows. ©Mark Seelen

De glooiende Ponus Ridge Road die van zuid naar noord door het district New Canaan loopt, vormt daarop geen uitzondering. Het is bovendien een van de mooiste wegen om aan te wonen. Aan beide kanten staan grote landhuizen en farmhouses in allerlei eclectische koloniale bouwstijlen, typisch voor de Amerikaanse smaak van de afgelopen decennia. Met daartussenin enkele pareltjes van internationale architectuur. Zoals het Hodgson House van architect Philip Johnson (1906-2005).

'Eigenlijk waren we niet van plan om iets te kopen. We wilden zelf een huis ontwerpen en bouwen. Vroeger woonden we ook al in een woning uit de jaren 50, van architect Willis Mills, hier wat verderop in de straat', zeggen Craig Bassam en Scott Fellows, die samen de designstudio BassamFellows vormen en ook in het dagelijkse leven partners zijn.

'Ons plan was om hier, in New Canaan, een stuk land te kopen dat nog onbebouwd was of waar een oud huis op stond dat gesloopt mocht worden om dan ons ding te doen. Maar toen kwam Hodgson House totaal onverwacht op ons pad.'

'Alles klopte gewoon bij dit Hodgson House', aldus Craig Bassam en Scott Fellows. ©Mark Seelen

Veel bewegen

'Al bij ons eerste bezoek, in 2006, werden we volledig ingenomen door de locatie en de ligging van Hodgson House', vertellen Bassam en Fellows. 'Alles klopte gewoon: de plek, de tuin, de schaal van de woning, de glooiing van het landschap. Het huis is in volledige harmonie met de natuur en het landschap. Dat voel je ook in alle individuele ruimtes van de woning, ze zijn een voor een perfect georiënteerd op de directe omgeving. Elke ruimte heeft haar eigen uitzicht en naarmate je je door het huis beweegt, zie je steeds iets anders. Veel bewegen wordt dus beloond.'

Elke ruimte in dit huis heeft haar eigen uitzicht. Veel bewegen wordt hier dus beloond. ©Mark Seelen

'Daarnaast sprak ook de moderne architectuur van het huis ons aan, omdat ze de essentie belichaamt van wat architectuur moet zijn: een spel van licht, ruimte en transparantie. Als architect kun je hier veel leren. Collega-architecten en -designers die hier op bezoek geweest zijn, omschreven Hodgson House als 'a beautiful learning experience' en 'a pure simple space.' Zo is het: het huis is sereen, simpel en tijdloos.'

Een beetje zoals de projecten van BassamFellows zelf, de designstudio die het koppel al sinds 2003 runt. Toen presenteerden ze hun eerste eigen meubelcollectie op het Salone del Mobile in Milaan: stoelen, banken en tafels in teak, vervaardigd in Zwitserse ateliers. Eerder had de Australische architect en designer Bassam al de pilot store voor schoenfabrikant Bally in Berlijn ontworpen en het Bally-hoofdkwartier in Lugano.

De Amerikaan Fellows werkte als creative director voor onder meer het luxemerk Salvatore Ferragamo. Samen ontwierpen Bassam en Fellows onder meer het hotelconcept van The James Hotel Group, met hotels in Chicago, Los Angeles, New York en Miami. Op het jongste Salone del Mobile in Milaan oogstten ze bijval met hun Elemental-presentatie, een collectie tafels, stoelen en daybeds gemaakt van elementaire natuurlijke materialen zoals steen, hout, metaal en leder.

Dit huis is in volledige harmonie met de natuur en het landschap. ©Mark Seelen

Intel Inside

Hodgson House werd meer dan 65 jaar geleden ontworpen door de Amerikaan Philip Johnson. Pal tegenover de plek waar nu het Hodgson House staat, had hij al zijn eigen woning gebouwd, het befaamde Glass House. Het verhaal gaat dat Richard en Geraldine Hodgson op een prachtige herfstdag in 1951 over de glooiende Ponus Ridge Road reden in New Canaan. Ze waren op zoek naar een geschikt stuk grond om er hun gezinswoning op te bouwen. Maar toen ze op het Glass House van Johnson botsten, hielden ze halt.

©Mark Seelen

Ze stonden in volle bewondering voor de woning, toen een jonge man hen op de schouder tikte: 'Hi, I'm Philip Johnson. Do you already have an architect to design your house?' Wel, die hadden ze niet. De rest is geschiedenis.

Philip Johnson ontwierp voor het echtpaar Hodgson twee individuele gebouwen, 90 graden ten opzichte van elkaar geplaatst en bestaande uit grijze baksteen. In een paviljoen werden de woonfuncties ondergebracht, in het andere het slaapgedeelte voor Richard en Geraldine Hodgson en hun vier jonge kinderen. De twee gebouwen zijn door een glazen passerelle met elkaar verbonden.

Het huis is simpel te omschrijven als een lineaire compositie van geschakelde volumes en glaspartijen. Het woonpaviljoen is gebouwd rond een open patio, aan drie zijden omsloten door grote glaspuien. Johnson speelde met de architectuur en het 'binnen' en 'buiten'.

Het woonpaviljoen is gebouwd rond een open patio, aan drie zijden omsloten door grote glaspuien. ©Mark Seelen

De omringende natuur, een ontwerp van de landschapsarchitecten Zion & Breen - die ook de binnentuin van het MoMa in New York tekenden - wordt verrassend in het interieur gespiegeld. Beide werelden lopen schijnbaar in elkaar over, muren en wanden lijken niet meer te bestaan. De patio en het grote gevelgat omlijsten het uitzicht op het uitgestrekte grasveld en de vele hoge boomgroepen.

Hoewel Hodgson later een van de oprichters van het technologiebedrijf Intel zou worden, weigerden de banken om een hypotheek voor het huis te verstrekken. Het ontwerp was volgens hen te modern van uitstraling en daarom bouwde het echtpaar eerst met eigen geld het woongedeelte. Ze 'bivakkeerden' er zeker vijf jaar met de kinderen voordat het tweede gedeelte van het huis werd gebouwd, alweer zonder steun van de bank.

©Mark Seelen

Aanslag op leefomgeving

Ook vele buren vonden de ontwerpen van Philip Johnson maar niks. Zij zagen de 'flat-roofed boxes', zoals ze gekscherend werden genoemd, als een aanslag op de traditionele New England-architectuur. Begrijpelijk, want Philip Johnson maakte deel uit van een groep architecten die 'The Harvard Five' werden genoemd. Behalve hemzelf waren dat Marcel Breuer, Landis Gore, Eliot Noyes en John Johnson.

©Mark Seelen

Het vijftal bouwde in de tweede helft van de jaren 50 een rist moderne huizen in New Canaan, dat om die reden ook het 'Mecca of modernism' wordt genoemd. The Harvard Five experimenteerden op het gebied van materiaal, constructiemethodes, gebruik van de architectonische ruimte en moderne vormgeving. Ze tekenden daarmee de blauwdruk voor de 'architectuur van de toekomst', gebaseerd op simpele geometrische vormen, platte daken, open plattegronden en langgerekte glaspartijen.

In 1979 zou Johnson dan toch eindelijk erkenning krijgen: hij sleepte de prestigieuze Amerikaanse Pritzker Architecture Prize in de wacht.

Met dank aan de conciërge

Na de dood van het echtpaar bleef Hodgson House jarenlang in familiebezit. De kinderen koesterden en beschermden het huis en de omgeving, daarbij geholpen door The National Trust for Historic Preservations. Er werden strikte regels opgesteld voor dit uniek stuk cultureel erfgoed: het huis moest een woonhuis blijven en verbouwingsmogelijkheden werden aan banden gelegd. Zo moest Hodgson House een paviljoen blijven en mocht er geen extra verdieping aan worden toegevoegd.

©Mark Seelen

Bassam en Fellows werden door de conciërge van Johnsons Glass House geïntroduceerd bij de kinderen Hodgson. Zij hadden er wel vertrouwen in dat hun ouderlijk huis bij de beide designers in goede handen zou zijn, gezien hun eerdere renovatie van het Willis Mills-huis even verderop.

Ook voor Fellows en Bassam voelde het meteen als een goeie match. Ze vinden trouwens dat hun eigen meubeldesign mooi harmonieert met de stukken die voor het huis zijn ontworpen door Johnsons kantoor en naoorlogse klassiekers van Poul Kjaerholm, Florence Knoll en Charles en Ray Eames.

'Ook wij hechten veel belang aan de verhoudingen, de eenvoud, het materiaalgebruik en het comfort. Zoiets is niet tijdsgebonden, het is een tijdloos ideaal dat gevoel voor schoonheid, elegantie en de natuur tot uitdrukking brengt.' Na meer dan 65 jaar kun je dit huis inderdaad niet langer als cutting edge bestempelen. Maar het is wel een klassieker.






Lees verder

Advertentie
Advertentie