sabato

Vergeet mindfulness of yoga: hygge is het nieuwe geluksrecept

©Louise Mertens

We zijn nog niet bij het hoofdgerecht aanbeland of ik heb alweer gezondigd. De gordijnen zijn dicht, het is lekker warm, er brandt een dozijn kaarsen en de zachte dekentjes liggen ostentatief over de grote, ronde papasan-kuipstoel gedrapeerd.

Toch bega ik een kapitale fout: over politiek beginnen. Ik slik de tweede helft van mijn zin in: 'Nee, nee. Dit is niet hygge. Laten we het over iets anders hebben.' Mijn gezelschap fronst. Ik leg uit dat hygge de nieuwste gezelligheidshype is. Dat hij uit Denemarken komt. Dat je volgens de hygge-regels nooit met kaarsen en warme dranken kunt overdrijven, en dat je het vooral niet over politiek mag hebben. 'Hygge is een balsem voor de trauma's uit 2016', poneerde de Britse krant The Guardian. Zowel in het Verenigd Koninkrijk als in de VS lopen ze er storm voor.

Hygge, spreek uit als 'huukuh', is een Deens concept dat moeilijk definieerbaar is. De Nederlandse woorden 'gezelligheid' en 'cocooninig' komen wellicht het dichtst in de buurt. Al vindt Meik Wiking, auteur van de recente bestseller 'Hygge - De kunst van het leven' - intussen vertaald in het Nederlands, Engels, Duits, Spaans, Pools, Russisch en Koreaans - dat vooral té minimalistische omschrijvingen. 'Hygge is niet alleen de kunst van het creëren van intimiteit, de behaaglijkheid van de ziel of de afwezigheid van ergernis', zegt de Deen. Volgens Wiking is hygge hét geheime ingrediënt in het geluksrecept van de Denen, die tot de gelukkigste volkeren ter wereld behoren. Wiking, die behalve auteur ook CEO is van de Deense denktank Happiness Research Institute, doet in zijn boek uit de doeken hoe we dat geluk met een pak kaarsen, warme sokken en een knisperend haardvuur kunnen bereiken.

En hij is niet de enige. Vorig jaar verschenen nog wel meer boeken over hygge: 'The cozy life: Rediscover the joy of simple things through the Danish concept of hygge', 'How to hygge', 'Keep calm and hygge'... En dit jaar is nóg een portie hygge-boeken op komst. 'Het is een revolutie', aldus Wiking. 'Het hygge-rijk verspreidt zich sneller dan het Romeinse rijk.'

Van pantoffel tot kaars
Niet alleen hygge-boeken doen het goed. Alles wat nog maar naar Denemarken en gezelligheid ruikt, gaat tegenwoordig als Deense koffiebroodjes over de toonbank. Dekentjes? Die heten nu hygge-dekentjes. Breiwol? Hygge-wol. Horloges? U raadt het al. Schoenontwerpster Astrid Andreassen kwam met hygge-pantoffels van Italiaanse wol, Skandinavisk met hygge-geurkaarsen en Mint Velvet met een hygge-loungewearlijn.

Nochtans lees ik overal hoe hygge helemaal niets met materialisme te maken heeft. Het gaat net om het genieten van gezelschap en het zien van het mooie in alledaagse ervaringen. Dat klinkt al beter dan pantoffels en breigoed. Ik wil best hygge gaan leven, maar in zelfgebreide sweaters zal je me niet zien en die episode waarin ik dacht dat Uggs nog wel konden, probeer ik uit alle macht te vergeten.
Trouwens, als de weg naar geluk werkelijk zo simpel was, waarom komen we daar nu pas achter? Maar ik ben ook maar een mens, en alle balsems voor de ziel zijn welkom. Here we hygge.

©Louise Mertens

 

Hygge in 6 stappen
De eerste stap naar de Hygge-hemel blijkt makkelijk uitvoerbaar: 'Er is geen snellere manier om hygge te creëren dan het aansteken van een paar kaarsen', aldus Wiking. 'Dat het Deense woord voor spelbreker 'lyseslukker' is - letterlijk: degene die de kaarsen uitdooft - is dan ook geen toeval.' Voorts is alle verlichting met een lage lichttemperatuur - zonsondergangen en houtvuur - helemaal hyggelig.

De tweede stelregel is al wat vager: creëer comfort. Dat kan met een zachte zetel en een pak kussens en dekentjes. Dat kan trouwens ook het best buiten, bij een haardvuur bijvoorbeeld.
Een derde tip is onlosmakelijk verbonden met de vorige: verzorg je interieurdecoratie. Maak ruimte voor natuurlijk licht, veel hout en af en toe een goedgeplaatste tak of bloem. Heeft Ikea overigens nog geen hygge-lijn? 'Het gaat erom je omgeving zo mooi mogelijk te maken', legt journaliste Helen Russell uit. Zij verhuisde van Londen naar Denemarken en probeerde in een jaar tijd het Deense geluksgevoel te begrijpen. Haar boek, 'Het jaar Deens leven - De geheimen van 's werelds gelukkigste land blootgelegd' was het eerste hygge-boek nog voor het woord zelf een hype werd. 'Denen hechten veel belang aan hun omgeving, en aan design.'

Bij comfort hoort - dat is de vierde stelregel - ook comfortfood: alles wat warm is of veel suiker bevat - en bij voorkeur beide - is hygge. Glühwein, warme chocolademelk, taart, chocolade, koekjes en gebak.
Om die tips na te leven moet ik amper moeite doen. Koekjes, kaarsen en comfort maakten altijd al deel uit van mijn leven. Maar de volgende hygge-tips zijn iets moeilijker.
Nummer vijf: wees niet gehaast. Zet de telefoon uit. Haal pen en papier of desnoods een bordspel boven. Focus op het gezelschap. Nodig mensen uit bij wie je je goed voelt en aan wie je niets te bewijzen hebt. 'Downplay prestige en ambities', zegt de Deense antropoloog en marketingexpert Jeppe Trolle Linnet, die ook wel dé hygge-expert wordt genoemd. 'Hygge is een plek waar je op niemand indruk hoeft te maken.'

Zo komen we bij stap zes: probeer conflicten te vermijden. 'Conflict is niet hyggelig', zegt Linnet. 'Dat betekent dat je dus geen contrasterende meningen over politiek of economische ontwikkeling zult horen.'

Zonde
Nochtans kunnen we niet om wat cijfermateriaal heen als we het Deense geluk écht willen begrijpen. Denemarken kent, volgens de Verenigde Naties, immers de gelukkigste inwoners ter wereld. Sinds 2012 publiceert de VN een jaarlijks rapport dat bij inwoners van 156 landen peilt naar hun geluksgevoel. Denemarken behoort daarin bijna elk jaar tot de beste leerlingen van de klas. België staat 18de.
En dat heeft niet alleen met gezelligheid te maken. Het rapport peilt ook naar het bruto binnenlands product per capita, de levensverwachting, de vrijheid in levenskeuzes, het vertrouwen in de overheid en bedrijfswereld, én sociale steun. Dat de Denen daarop het best scoren, is wellicht een meer gedegen verklaring voor hun geluksniveau dan hygge.

Maar kijk, we zondigen alweer. Dit zijn allerminst hyggelige gespreksonderwerpen, dus blokken we ze maar beter af. Al zien de tegenstanders van het hygge-gebeuren net in dat 'afblokken' een politieke keuze. Het is ondemocratisch om moeilijke zaken gewoon te negeren, klinkt het. Bovendien staat een hygge-omgeving vaak ook niet open voor nieuwkomers. Vandaar dat sommigen het zelfs een xenofobe trend noemen. Want wie in zijn lekker nostalgische, folkloristische schulp kruipt, doet ook figuurlijk de deur dicht voor alles wat nieuw of moeilijk is.

Een té serieuze benadering van het fenomeen, als je het mij vraagt. Ik sta best wel open voor wat meer hygge in mijn leven. Smartphone uit, kaarsen aan. Blij zijn met een stuk taart. Geluks- en rustmomenten creëren in het leven van alledag (en daar tevreden mee zijn). Maar zelfs met de gsm uit, taart en dikke sokken laat ik mijn deur en geest toch liever openstaan. Dan ben ik maar een lyseslukker.

Lees verder

Advertentie
Advertentie