column

Leve de slimmere markt

Digitaal nieuwsmanager

Arme Uber-chauffeur. ’s Nachts in Brussel omsingeld en met eieren bekogeld. Vervolgens gingen zijn belagers aan de haal met zijn smartphone, een cruciaal werkinstrument voor een Uber-chauffeur. Naar verluidt was minstens één betrokkene een reguliere taxichauffeur die de nieuwsoortige concurrentie mores wou leren.

‘Sharing’-diensten zoals Uber, maar ook Airbnb (verhuur van kamers door particulieren), krijgen ook meer gesofistikeerde tegenkanting. De Belgische netwerkdenker Michel Bauwens verwerpt het idee dat Uber en soortgelijke diensten deel zouden uitmaken van de ‘sharing economy’. Bauwens is een vermaard expert in peer-to-peernetwerken, waar de deelnemers op basis van gelijkheid goederen en diensten uitwisselen.

‘Eigenlijk zijn die diensten antisharing’, legde hij onlangs uit op een congres in Londen. De weerslag van de discussie verscheen in Forbes. ‘Zaken die anders gratis zouden worden gedeeld, worden nu koopwaar’, vindt Bauwens. De logeerkamer die u gratis zou hebben aangeboden aan vrienden, wordt nu verhuurd tegen betaling. Sommige critici zeggen zelfs dat Airbnb bijdraagt aan de stijgende vastgoedprijzen in steden zoals San Francisco.

De kritiek van Bauwens en anderen gaat ditmaal niet over de regelgeving voor die nieuwe diensten. Ze gaat over het fundamentele karakter van Uber en Airbnb: zijn het manieren om slimmer om te gaan met schaarse middelen, of getuigen ze van een neoliberale visie waarbij alles koopwaar wordt en ongelijkheid geen probleem meer mag zijn?

Ikzelf zou Uber zeker geen peer-to-peerdienst noemen. Uber is gewoon een taxidienst die veel efficiënter is dan de gewone taximaatschappijen. Ik krijg via mijn smartphone informatie over de (fluctuerende) prijzen, over de beschikbaarheid van de wagens, over de inschatting door andere klanten van de chauffeur, en ik kan op een supergemakkelijke manier betalen.

Economie is in wezen een coördinatieprobleem. Er is een vraag naar diensten en goederen en er zijn allerlei manieren om daar een aanbod tegenover te stellen. Dat kan via de bureaucratie van een staatseconomie of van een grote monopolistische onderneming. Het kan via een markt waar concurrentie hoogtij viert. Het kan ook via het uitwisselen van diensten: u brengt mijn tuin in orde en ik bak taarten voor u, of we delen het gebruik van een wasmachine.

De technologie waar Uber, Airbnb en soortgelijke diensten op berusten, laat toe dat er meer marktpartijen komen. Het is nu veel gemakkelijker geworden om voor geld iemand rond te rijden of een kamer te verschaffen. Vragers en aanbieders vinden elkaar sneller, zien elkaars beoordelingen, zien wat de prijzen zijn en kunnen frictieloos betalen. Dat is inderdaad geen ‘sociaal delen’ in de betekenis van Bauwens, maar het is een slimmere manier om een markt te organiseren. En met een minimum aan intelligente regelgeving worden we daar allemaal beter van.

Roland Legrand is nieuwmanager van tijd.be, hij twittert via @RolandLegrand.

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud