Advertentie
Advertentie
interview

Paul Lembrechts: ‘Hoe bereiken we nog jongeren met ons nieuws?'

Topman Paul Lembrechts van de VRT stelt vast dat de jeugd afhaakt voor het nieuws. ©Dieter Telemans

De nieuwe topman van de VRT bakt spek met eieren voor ons. En vertelt openhartig over de bedreigingen die op de openbare omroep afkomen.

Indy, een bruine labrador, kwispelt ons tegemoet nadat we hebben aangebeld bij Paul Lembrechts (59) in het Waals-Brabantse Lasne. ‘Jammer dat ik het ontbijt niet buiten kan serveren’ zegt de heer des huizes op weg naar de keuken. De strakke tuin met zwembad nodigt uit tot een gesprek in de openlucht, maar het regent en waait alsof het herfst is.

De CEO van de VRT begint spek met eieren te bakken. Tegenwoordig staat het hip om naast je drukke professionele bezigheden de hobbykok uit te hangen, maar die ambitie is Lembrechts vreemd. ‘Een ei kan ik bakken. Frietjes ook. En ik durf al eens achter de barbecue te gaan staan. Maar voor de rest ben ik meer een eter dan een kok’, zegt hij lachend.

Geen vragen over zijn privéleven, was de voorwaarde. Die blijken niet nodig. Lembrechts vertelt honderduit over de hond, het vakantiehuis in Zuid-Frankrijk en het leven in Lasne, een fusiegemeente van enkele pittoreske dorpen ten zuiden van Waterloo die wel eens het Waalse Sint-Martens-Latem wordt genoemd.

Ontbijt met De Tijd

Het weekeninterview dat naar de kern én naast de kwestie durft te gaan.

Aan zijn keukentafel praten we met Paul Lembrechts, de ex-bankier die in februari 2016 gedelegeerd bestuurder van de VRT werd, over de revoluties in de media, nieuwe ontslagen en bomen van managers.

Lembrechts is de taalgrens overgestoken omdat zijn vrouw Franstalig is. ‘Maar hier wonen nogal wat Vlamingen, merk ik als ik in het weekend naar de krantenwinkel ga. Alle Vlaamse kranten liggen er. Ook De Tijd, ja. Maar die valt sowieso in de bus op zaterdag.’ Lembrechts is een grote fan van Kaaiman. ‘Maar dat zou ik beter niet zeggen, zeker? Straks figureer ik er zelf in, en dat lijkt me geen goed plan.’

Ruim een jaar gedelegeerd bestuurder van de VRT is hij intussen. Hoe heeft hij de overstap van de bankenwereld, waar hij topfuncties had bij de Generale Bank, ABN AMRO en BKCP, naar de openbare omroep verteerd? ‘Goed, hoor’, zegt hij, rustig in zijn thee roerend. ‘De basisingrediënten van die twee werelden vertonen grote parallellen: je werkt met mensen en met technologie. De VRT wordt net als de banken steeds meer een technologiebedrijf. Maar qua mensen merk ik wel een verschil: bij de VRT heerst een veel grotere passie en trots voor het vak. Dat maakt onze werknemers zeer gedreven. Soms zelfs tot op het randje: vanuit hun gedrevenheid verliezen ze hun collega’s wel eens uit het oog.’

Lembrechts gelooft hard in intern ondernemerschap. ‘Ik heb liever dat iemand me vergiffenis komt vragen dan toelating,’ zei hij ooit. Lukt het om die mentaliteit in een log huis als de VRT in te voeren? ‘Ik hamer er enorm op. En het lukt ook: door de digitalisering slopen we steeds meer muren tussen afdelingen, waardoor mensen nieuwe dingen kunnen gaan doen.’

De mediagroepen moeten samenwerken, anders verliezen we de strijd tegen Silicon Valley.
Paul Lembrechts
CEO VRT

Maar hij geeft toe dat de VRT geen bedrijf als een ander is. ‘Ik werk graag op basis van feiten, en vaak zijn dat cijfers. Hier was die cijfermatige insteek wat afwezig. De redenering was: ‘Wat de openbare omroep maakt, moet top zijn. Als daar een paar dure camera’s extra voor nodig zijn, dan is dat maar zo.’ Ik ben de laatste om te zeggen dat onze programma’s niet top moeten zijn, maar er bestaat ook zoiets als een prijs-kwaliteitsverhouding. Kwaliteit is belangrijk, maar efficiëntie ook. Zeker als je weet dat onze middelen in de nabije toekomst niet zullen toenemen.’

Lembrechts is opgelucht dat het vorige sociaal plan, waarbij uiteindelijk 200 banen sneuvelden, zonder sociaal conflict kon worden doorgevoerd. Maar hij kijkt ook al vooruit. ‘Onze personeelskosten mogen 43 procent van onze ontvangsten uitmaken. Maar tijdens de vorige begrotingsronde heeft de Vlaamse regering beslist dat de werkingskosten niet worden geïndexeerd. Als dat zo blijft, groeit de verhouding scheef, want de lonen stijgen natuurlijk mee met de index. Over vier jaar is dat niet meer houdbaar, dan komen de personeelskosten boven de afgesproken grens uit, en moeten we weer ingrijpen.’

Kan hij daar als cijferaar ook een getal op plakken? ‘Jawel, dan zijn er vijftig jobs bedreigd, en ik wil er alles aan doen om dat te vermijden.’

De pan spek met eieren is leeg. Maar de pistolets, de croissants, de zalm en de frambozen blijven nagenoeg onaangeroerd. Hét mediathema van het moment slorpt te veel aandacht op: de disruptie, de revolutie waardoor vrijwel elk klassiek medium in een razende vaart terrein verliest aan het internet.

©Dieter Telemans

‘Elke bedrijfssector heeft in zijn geschiedenis voor ingrijpende wijzigingen gestaan. Maar de snelheid waarmee het nu gebeurt, is echt ongezien’, doceert Lembrechts. Betekent dat dat de VRT over pakweg tien jaar een totaal ander bedrijf moet worden? ‘Absoluut. Alleen kan ik vandaag niet exact voorspellen wélk bedrijf. Niemand kan dat.’

Peter Quaghebeur, de CEO van VIER en VIJF, zei in het Vlaams Parlement dat zijn zenders over twee jaar niet meer bestaan als er geen halt wordt toegeroepen aan het uitgesteld kijken. ‘Dat wordt inderdaad een enorm probleem,’ zegt Lembrechts. ‘Voor de commerciële omroepen meer dan voor ons, omdat zij leven van de advertenties die de mensen skippen. Maar ook wij verliezen onze toegevoegde waarde als het live kijken afneemt. Dan zijn we straks niet meer dan een leverancier van programma’s aan de videotheek van het internet.’

Lembrechts gelooft dat het tij nog te keren is. ‘Waarom blijven mensen massaal naar de radio luisteren? Door het livegebeuren, de constante aanvoer van actuele informatie, het gevoel overal bovenop te zitten. Ook met televisie moeten we nog meer die weg op gaan: actuele, relevante content maken die mensen bezighoudt.’

Maar als tijdens de finale van ‘De mol’, zowat het toonbeeld van spannende tv, al de helft van de mensen uitgesteld keek, is het dan niet utopisch te denken dat je met inhoud nog het verschil maakt? ‘De vraag is natuurlijk wat je met uitgesteld kijken bedoelt. Keken die mensen de dag nadien? Of stelden ze het begin van het programma enkele minuten uit, om nadien de reclames te kunnen skippen?’

Samenwerken

Als de commerciële zenders het zo lastig hebben, is het dan nog verantwoord dat een openbare omroep, die jaarlijks 277 miljoen euro van de overheid krijgt, ook een deel van het advertentiegeld inpikt dat de privésector nodig heeft om te overleven? ‘Onze dotatie komt neer op 40 euro per Vlaming per jaar. In ons jaarverslag leest u wat we daar allemaal mee doen. Voor het advertentiegeld zijn we aan strikte regels gebonden, zeker digitaal. Maar ik begrijp de vraag. De Facebooks en Googles gaan nu met 70 procent van de Belgische online advertentiemarkt lopen. Daarom stak ik onlangs de hand uit naar de andere mediagroepen om een antwoord te formuleren, door bijvoorbeeld onze reclameregies te laten samenwerken.’

Als we niets aan het uitgesteld kijken doen, worden we niet meer dan een leverancier aan de videotheek van het internet.
Paul Lembrechts
CEO VRT

De uitgevers zijn nog niet op de uitnodiging ingegaan. ‘Ze vermoeden wellicht dat ik onze digitale inkomsten - nu begrensd op 3 miljoen euro per jaar - wil optrekken. Wel, dat is niet zo. Mijn eerste doel is de Belgische advertentiekoek weer groter te maken. Alleen als dat lukt, kunnen we over een verhoging van onze inkomsten spreken. Maar als we niet samenwerken, verliezen we de strijd tegen Silicon Valley.’

De opkomst van sociale media, Netflix en straks ook Amazon zorgt ervoor dat het steeds moeilijker wordt jongeren te bereiken via de televisie. ‘Onze series, zoals ‘Thuis’ en ‘Beau Séjour’, scoren wel nog goed bij een jonger publiek. Maar voor nieuws haken ze af. Dat baart me grote zorgen, ja. Want hoe kan je je nog een deftige visie vormen op de maatschappij als je alleen afgaat op spectaculaire headlines die je enkele seconden voor ogen krijgt?’

Lembrechts trekt zich op aan de manier waarop MNM en Studio Brussel genoeg jongeren bereiken. ‘Daar passen we onze nieuwsformats al aan, om beter op die doelgroep in te spelen. We moeten nog verder gaan in die richting. Door ook voor die radiozenders meer met video te werken, bijvoorbeeld. Kijk naar hoe Studio Brussel de nieuwe locatie van Music for Life heeft bekendgemaakt: via de eigen radio, op Eén en via sociale media.’

©Dieter Telemans

Lespakketten

Terwijl hij koffie bijschenkt, geeft Lembrechts nog een nieuwtje mee: de VRT gaat online lespaketten aanbieden aan scholen. ‘Met ons videomateriaal kunnen we snel op de bal spelen. Over de Britse verkiezingen, bijvoorbeeld. We beginnen dit najaar al met een proefproject.’

Zijn rustige, menselijke aanpak valt bij de VRT in goede aarde, maar achter die gemoedelijkheid schuilt een leider die goed weet waar hij naartoe wil. ‘Dat heb ik van Proximus-topvrouw Dominique Leroy geleerd: als CEO ben je een boom, waarvan de schaduw veel groter is dan de boom zelf. Je voorbeeldfunctie is enorm belangrijk. Wie niet het goede voorbeeld geeft, of wie dat wel doet zonder dat zijn medewerkers echt geloven dat hij het meent, kan geen goede manager zijn.’

Over zijn mentors is Lembrechts verrassend open: hij gaat te rade bij minister van Justitie Koen Geens, een vroegere klasgenoot, marketeer Jan Callebaut, al jarenlang adviseur van de VRT, Koen Van Gerven van Bpost, een oud-collega van de Generale Bank, en Wouter Devriendt, CEO van Dexia en vriend uit de ABN AMRO-tijd. En hoe houdt hij vanuit een luxueuze villawijk in Waals-Brabant voeling met wat bij de gemiddelde Vlaming leeft? Hij lacht. ‘Jammer dat mijn vrouw al weg is, anders zou zij je onmiddellijk vertellen dat ik haast nooit thuis ben. Ik ben constant op de baan om op de talrijke evenementen van de VRT een kijkje te gaan nemen. Zowel op cultureel als op sportief vlak.’

Indy, die de hele tijd vredig naast ons op het tapijt lag, kwispelt opnieuw als we opstaan om te vertrekken. Of Lembrechts zelf aan sport doet, willen we nog weten. ‘Ik spring af en toe op de koersfiets. Maar het nadeel van in Waals-Brabant te wonen is dat hier geen meter vlak is. En misschien eet ik net iets te graag spek met eieren.’

Lees verder

Advertentie
Advertentie
Advertentie

Gesponsorde inhoud

Gesponsorde inhoud